Groene Scheggen Arnhem-Nijmegen-Foodvalley

Het concept van de scheg is te begrijpen als een groene vinger die vanuit het omliggende landschap de stad in steekt. Deze scheggen verbinden grote natuurgebieden met de stedelijke omgeving en lopen vaak door tot diep in de stad. Tegelijkertijd houden ze steden uit elkaar en voorkomen ze dat bebouwing één aaneengesloten geheel wordt. Hierdoor ontstaat een duidelijke afwisseling tussen stad en landschap, waarbij beide hun eigen kwaliteit behouden.
Elke scheg is onderdeel van een groter systeem, maar heeft tegelijkertijd een eigen karakter. Dit komt doordat de ondergrond, het watersysteem en het bestaande landschap per locatie verschillen. Sommige scheggen liggen op zandgronden, andere in het rivierengebied of in veenlandschap. Deze verschillen bepalen hoe een scheg wordt ingericht en welke functies centraal staan, zoals natuurontwikkeling, waterberging, landbouw of recreatie. Hierdoor ontstaat geen standaardoplossing, maar een familie van scheggen met elk een eigen identiteit.

Binnen de scheggen wordt gewerkt met een zogenaamd groenblauw raamwerk: een samenhangend netwerk van water, natuur en landschapselementen dat ongeveer 35% van het gebied beslaat. Dit raamwerk vormt de basis voor biodiversiteit, klimaatadaptatie en recreatie. De overige ruimte blijft grotendeels in gebruik als productief landschap, zoals landbouw. Door deze combinatie ontstaat een multifunctioneel gebied waarin verschillende opgaven samenkomen, in plaats van elkaar te verdringen.
De scheggen zijn niet alleen belangrijk voor natuur en landschap, maar ook voor de stad zelf. Ze bieden ruimte voor recreatie dicht bij huis, zoals wandelen en fietsen, en zorgen voor verkoeling en wateropvang in een veranderend klimaat. Daarnaast maken ze het landschap weer zichtbaar en beleefbaar voor bewoners. In plaats van een harde grens tussen stad en land ontstaat een geleidelijke overgang, waarin mensen het landschap dagelijks kunnen ervaren.
Uiteindelijk vormen de groene scheggen een manier om groei anders te organiseren: niet door stad en landschap te scheiden, maar door ze bewust met elkaar te verweven. Ze geven richting aan verstedelijking, versterken de kwaliteit van het landschap en zorgen voor een toekomstbestendige regio waarin ruimte is voor zowel mens als natuur.